Józef Komenda
Biografia
Józef Komenda urodził się 25 sierpnia 1894 roku w Jarosławiu w rodzinie Feliksa i Teresy z Hynowskich. Przed wybuchem I wojny światowej działał w Polskim Towarzystwie Gimnastycznym „Sokół”. W sierpniu 1914 wstąpił do Legionów Polskich i walczył w 15. kompanii IV batalionu 2. pułku piechoty. Został ranny, a następnie wykazany w etacie 3. pułku piechoty. Po październiku 1915 wykazany w 2. baterii 1. pułku artylerii. Wiosną 1917 odnotowany we wniosku komendy 1. pułku artylerii o odznaczenie austriackim Krzyżem Wojskowym Karola.
W czasie wojny z Ukraińcami walczył w detaszowanym IV batalionie 5. pułku piechoty Legionów. Wyróżnił się w wypadzie na Czartowską Skałę (noc z 14 na 15 kwietnia 1919) oraz w walce pod Romanowem (24 maja 1919), w której został ciężko ranny w prawe kolano i stał się inwalidą wojennym.
18 marca 1919 jako podoficer służący w 5. pp Leg. został mianowany z dniem 1 marca 1919 podporucznikiem piechoty. 28 lutego 1921 został zatwierdzony w stopniu porucznika z dniem 1 kwietnia 1920; 3 maja 1922 został zweryfikowany w stopniu porucznika ze starszeństwem od 1 czerwca 1919 i 1091. lokatą w korpusie oficerów piechoty. 3 maja 1926 prezydent RP nadał mu stopień kapitana ze starszeństwem z dnia 1 lipca 1925 i 120. lokatą w korpusie oficerów piechoty.
W ramach osadnictwa wojskowego utrzymał działkę w kolonii Dziadkowicze nad Szczarą, wg gminie Byteń powiatu słonimskiego między wsiami Pogórze i Uhły. W kwietniu 1927 został przydzielony z 5 pp Leg. do Biura Personalnego Ministerstwa Spraw Wojskowych w Warszawie na stanowisko referenta. 23 grudnia 1927 został przeniesiony z 5 pp Leg. do kadry oficerów piechoty z pozostawieniem na dotychczas zajmowanym stanowisku w Biurze Personalnym MSWojsk. W lipcu 1929 został przeniesiony służbowo do Komendy Placu Warszawa (później Komenda Garnizonu i Placu m. st. Warszawy) na stanowisko referenta. W marcu 1931 został przeniesiony do Wydziału Wojskowego Komisariatu Generalnego RP w Wolnym Mieście Gdańsk na stanowisko dowódcy oddziału wartowniczego składow tranzytowych na Westerplatte. W grudniu 1932 ogłoszono jego przeniesienie do 30. pułku piechoty w Warszawie. Na stopień majora został mianowany ze starszeństwem z 1 stycznia 1936 i 48. lokatą w korpusie oficerów piechoty. W tym samym roku został przeniesiony do 36. pułku piechoty w stolicy. Później dowodził batalionem Obrony Narodowej. W marcu 1939 pełnił służbę w Biurze Personalnym MSWojsk na stanowisku kierownika referatu 1. piechoty Wydziału II Oficerów Służby Stałej.
W czasie kampanii wrześniowej 1939 dostał się do sowieckiej niewoli i został osadzony w Starobielsku. Wiosną 1940 został zamordowany przez funkcjonariuszy NKWD w Charkowie i pogrzebany w Piatiichatkach. Od 17 czerwca 2000 spoczywa na Cmentarzu Ofiar Totalitaryzmu w Charkowie. Figuruje na tzw. liście Gajdideja (poz. 1416).
5 października 2007 minister obrony narodowej Aleksander Szczygło mianował go pośmiertnie na stopień podpułkownika. Awans został ogłoszony 9 listopada 2007, w Warszawie, podczas uroczystości „Katyń Pamiętamy – Uczcijmy Pamięć Bohaterów”.